La Cité Miroir: een voormalig zwembad met diepgang

La Cité Miroir: een oud zwembad dat nu dienst doet als expositieruimte CREDITS: JOSÉ VAN DER WEGEN

La Cité Miroir: een oud zwembad dat nu dienst doet als expositieruimte CREDITS: JOSÉ VAN DER WEGEN

Afgelopen weekend is Kunst.blog.nl op reis geweest. Op uitnodiging van de afdeling Toerisme van de provincie Luik en Benedeluxe werd de stad en regio Luik bezocht. Deze week zullen meerdere items op de blog verschijnen naar aanleiding van dit bezoek. De items dienen ter informatie en ter inspiratie, maar ook als tip voor een eigen bezoek aan de regio Luik! Het eerste item gaat over La Cité Miroir, een voormalig zwembad dat nu vooral dienst doet als expositieruimte. 

Op 14 januari 2014 werd La Cité Miroir heropend na een jarenlange verbouwing. Het pand kent een geschiedenis waar men ‘u’ tegen zegt. De eerste plannen voor een openbaar, overdekt zwembad ontstaan in 1936. De Luikse schepen Georges Truffaut ziet in dat er een behoefte is aan een badencomplex. Na de Eerste Wereldoorlog waren er geen overdekte zwembaden in de regio meer, omdat deze vernield waren. Er waren slechts openluchtbaden, dus de behoefte aan een overdekt zwembad was erg aanwezig. Een locatie voor een nieuw bad wordt gevonden aan de Place Xavier Neujean. Voor het ontwerp van het gebouw tekent de architect Georges Dedoyard. Hij wint in die tijd de aanbesteding voor het nieuwe zwembad. De bouw van het complex, dat La Sauvenière gaat heten, verloopt volgens plan. Gekozen wordt voor een ontwerp in Bauhaus-stijl. Met het ontwerp van Dedoyard is er wel sprake van enige vorm van verzet. In de jaren van de bouw is het nazisme immers in opkomst. De Bauhaus-stijl wordt door de nazisten niet gewaardeerd, en is vanaf 1933 zelfs verboden. Toch toont het pand allerlei karakteristieke elementen van het Bauhaus, zoals het lijnenspel van balkons en balustrades. De bouw van La Sauvenière start bovendien als het verbod al in is gegaan, in 1938. Door de Tweede Wereldoorlog loopt de bouw wat vertraging op, maar in 1942 worden ondanks de Duitse bezetting de werken voltooid. La Sauvenière is gereed voor gebruik.

De voorpui van La Cité Miroir is een ware eyecatcher CREDITS: José van der Wegen

De voorpui van La Cité Miroir is een ware eyecatcher CREDITS: José van der Wegen

In totaal beslaat het pand zes verdiepingen, waarbij het sportcomplex de absolute eyecatcher is. Jazzdans, boksen, schermen, gymnastiek en uiteraard, een zwembad. Het zwembad bestaat uit twee baden, maar er is ook een Turks bad. Er is een ondiep ‘pierenbad’ voor de kleinere zwemmers en de minder ervaren waterratten. Voor de gevorderde zwemmers en zelfs topsporters is er een bad met Olympische afmetingen. Tegenwoordig zou het bad niet meer aan de Olympische standaard voldoen, maar toen was het de perfecte locatie voor wedstrijden met een lengte van 30 meter en ook voldoende diepte. Onder in de kelder van het pand is ook nog een schuilplaats voor luchtbombardementen ingericht. Deze ruimte biedt plaats aan zo’n 400 mensen. Gedurende de oorlog is hier ook weleens gebruik van gemaakt. Eveneens in het gebouw is een busstation te vinden. Daarmee kunnen de bezoekers zich gemakkelijker van en naar La Sauvenière verplaatsen. Aan de voorkant van het pand bevindt zich een groot terras, waar mensen met huidproblemen terecht kunnen om van de zon te genieten. Dit terras is er nog steeds, maar is niet meer toegankelijk in verband met de veiligheidseisen van deze tijd. De balustrades voldoen niet meer aan de eisen, want te laag. Dat geldt ook voor de balustrades binnen het complex. Het complex wordt gebouwd uit diverse materialen, maar glas, (gewapend) beton en granito voeren de boventoon.

In de jaren na de oorlog probeert het zwembad het hoofd boven water te houden. Er is echter meer concurrentie van andere zwembadcomplexen gekomen. Ondanks vernieuwing van het concept met renovatiewerken en ook de installatie van een glijbaan wordt besloten La Sauvenière te sluiten, ook omdat het bad niet meer voldoet aan de normen van tegenwoordig. De sluiting is in 2000. Daarna treedt het verval van het complex in. Renovatie-initiatieven worden wel ontplooid, maar worden geen succes. Tot 2002. Dan wordt door VWZ Les Territoires de la Mémoire een echt renovatieproject opgesteld.

Oud en nieuw wordt gecombineerd CREDITS: José van der Wegen

Oud en nieuw wordt gecombineerd CREDITS: José van der Wegen

Er gaan nog enkele jaren overheen voordat er echt wat zichtbaar is bij La Sauvenière, maar op de achtergrond gebeurt veel. In 2004 besteedt Les Territoires de la Mémoire een haalbaarheidsstudie uit aan het studiebureau van Pierre Beugnier. Op 10 december 2005 wordt vervolgens de VZW Mnema opgericht. Via VZW Mnema wordt de renovatie van het gebouw gerealiseerd. Omdat het pand een beschermde status kent omwille van de bouwstijl, kan niet alles verwijderd worden. Dat is ook zeker niet de wens van de groep mensen achter het renovatieproject. Het doel is om van La Sauvenière weer een complex met allure te maken. In 2009 starten de werkzaamheden. Het asbest wordt uit het pand verwijderd en niet-structurele elementen in niet-beschermde zones worden ook gesloopt. Het oude gewelf van het pand werd in eerste instantie gebouwd met glastegels van Val Saint-Lambert. In 1959 werd dit echter verwoest. Daarom komt er een nieuw gewelf. Dit nieuwe gewelf wordt na de renovatie verlicht met led-lampen. De bogen van het gewelf en het pand worden bij de renovatie ook blootgelegd. De balustrades die niet meer aan de eisen voldoen, worden op een moderne manier beveiligd met het gebruik van glazen afrastering. De originele constructie blijft gehandhaafd en vormt weer één van de eyecatchers van La Cité Miroir.

Ook de treden naar de baden worden niet gesloopt. De boordstenen blijven behouden en alles wordt zoveel mogelijk in oude stijl hersteld met behulp van nieuwe materialen. Het gewelf wordt weerspiegeld met behulp van halfgepolijste zwarte tegels. Het kleine bad leidt de bezoeker voortaan via de trappen naar het grote bad. Onder het grote bad komt een theaterzaal te liggen met 300 plaatsen. Met gebruik van moderne materialen blijft de grote lichtpartij aan de voorkant van het pand behouden, wat een indrukwekkend lichtspel oplevert binnen het complex. Na ruim 6 jaar verbouwen en vele miljoenen euro’s lichter wordt op 14 januari 2014 La Sauvenière heropend onder de naam La Cité Miroir.

Waar eens kinderen leerden zwemmen en professionele zwemmers hun baantjes trokken, daar is nu ruimte voor kunst en cultuur. La Cité Miroir wil een plaats voor reflectie zijn. De weerspiegeling van het verleden moet de burger van het heden bereiken, zodat een stap kan worden gezet naar de toekomst. Door La Cité Miroir beschikt de stad Luik nu over een prachtig gerestaureerd centrum voor kunst en cultuur maar ook voor congressen en theater. Vanaf 15 juni tot en met 26 juni is in La Cité Miroir bijvoorbeeld een nieuwe expositie te zien, een samenwerking met de bibliotheken van de regio Luik.

Voor meer informatie over La Cité Miroir kunt u terecht op de website. Voor meer informatie over Luik en omgeving kunt u terecht op deze website.

Lees ook:‘Scheringa Museum gewoon gebouwd’
Lees ook:Arqontanporin: een mix van woord en beeld
Lees ook:Station Luik-Guillemins: een architectonisch hoogstandje
Lees ook:Britse kunstenaars kraken miljoenenpand
Lees ook:Helsinki kan op zoek naar sponsoren voor Guggenheim

Geen reacties // Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>